Vardiyalı işlerde melatonin etkisi… Uykuya dalmakta zorlanmak ve gece boyunca uykunun sık bölünmesi, günlük yaşam kalitesini olumsuz etkileyebilen yaygın sorunlar arasında yer alıyor. Bu noktada vücudun doğal uyku düzeninde rol oynayan hormonlar önem kazanıyor.

Uykuya dalmayı kolaylaştıran ve gece uykusunu sürdürmeyi etkileyen melatoninin, bu döngünün önemli bir parçası olduğunu belirten Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi’nden Nöroloji Uzmanı Prof. Dr. Yaşar Kütükçü, “Melatonin karanlıkta beyin tarafından salgılanan doğal bir hormondur ve uyku düzeninin sağlanmasına katkı sağlar. Gece ışığa maruz kalmak gibi bazı yanlış gündelik alışkanlıklar ise bu hormonun salgılanmasını azaltabilir” dedi.

Günlük yaşamda uyku saatleri

Sirkadiyen ritim olarak tanımlanan vücudun iç saatinin gece ve gündüz döngüsünü düzenlediğini, bu düzenin de melatoninin doğal salgılanma ritmiyle birlikte çalıştığını belirten Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi’nden Nöroloji Uzmanı Prof. Dr. Yaşar Kütükçü, “Bu ritmin bozulması uykuya dalma güçlüğü ve uykusuzluk gibi sorunlara yol açabilir. Özellikle farklı saatlerde uyuyup uyanmayı gerektirebilen vardiyalı çalışma modeli gibi nedenler uyku düzenini olumsuz etkileyebilir. Günlük yaşamda uyku saatlerinin değişkenlik göstermesi, vücudun gece ve gündüz dengesini şaşırtarak uykuya geçiş sürecini zorlaştırabilir ve bu durum melatoninin doğal salgılanma düzenini de olumsuz etkileyebilir” dedi.

Uyku-uyanıklık döngüsü

Melatonin, vücutta doğal olarak salgılanan bir hormon olmasının yanı sıra, bazı durumlarda takviye olarak da kullanılabiliyor. Melatonin takviyelerinin tablet, kapsül, ağızda dağılan tablet, damla, sprey ya da çiğnenebilir formlar gibi farklı seçeneklerle sunulduğunu ifade eden Kütükçü, “Bu farklı formlar, melatoninin takviye olarak kullanımında kişilerin tercih ve kullanım alışkanlıklarına göre çeşitlilik gösterebiliyor. Özellikle uyku-uyanıklık döngüsünün bozulduğu durumlarda melatonin takviyeleri, vücudun doğal ritmini desteklemeye yönelik bir seçenek olarak değerlendirilebiliyor” dedi.

Takviyelerde kişisel farklılıklar

Melatonin desteğinin herkes için uygun olmayabileceğini de sözlerine ekleyen Kütükçü, “Tüm takviyelerin yan etkileri ve ilaç etkileşimleri mutlaka göz önünde bulundurulmalı. Örneğin melatonin takviyesine, epilepsi hastaları ve kan sulandırıcı ilaç kullanan kişilerin mutlaka doktor kontrolünde başlaması gerekir. Bazı kişilerde alerjik etkiler bile görülebilir. Benzer şekilde hamileler ve emziren annelerde de melatonin desteğinin güvenilirliğini gösteren yeterli çalışma olmadığı için önerilmez, yaşlı bireylerde ise gün içinde artmış uyku haline yol açabilir” dedi.

The post Vardiyalı işlerde melatonin etkisi appeared first on DOCTORS BPM.

Depresyon hayatı olumsuz etkiliyor. Mevsim değişiklikleri bireylerin ruhsal durumunu, enerji düzeyini, uyku-uyanıklık süresini, iştahını, yeme alışkanlığını ve sosyal yaşantısını da etkiliyor. Etkilerin bazen normalin üzerinde yaşanarak tedavi gerektiren bir tabloya dönüştüğünü belirten Psikiyatri Uzmanı Dr. Erman Şentürk, mevsimsel depresyon olarak tanımlanan durumun genellikle sonbahar ve kış aylarında başladığını, ilkbahar ve yaz aylarında gerilediğini ifade ediyor. Tedavide antidepresanlar, D vitamini, ışık tedavisi ve bilişsel davranışçı terapilerinin uygunlandığını söyleyen Dr. Erman Şentürk, daha önce depresyon geçirmiş bireylerde ve kadınlarda mevsimsel depresyon riskinin daha fazla olduğuna dikkat çekiyor.

Üsküdar Üniversitesi NP Feneryolu Tıp Merkezi Psikiyatri Uzmanı Dr. Erman Şentürk, mevsimsel depresyon ile ilgili değerlendirmelerini paylaştı.

Mevsim değişikliklerinin, bireylerin ruhsal durumunu, enerji düzeyini, uyku-uyanıklık süresini, iştahını, yeme alışkanlığını ve sosyal yaşantısını etkilediğini belirten Psikiyatri Uzmanı Dr. Erman Şentürk, “Ancak bu durum bazı zamanlar normalin çok üzerinde yaşanarak tedavi gerektiren bir tablo şeklinde karşımıza çıkabiliyor. Mevsimsel depresyon, genellikle sonbahar ve kış aylarında başlayan ilkbahar ve yaz aylarında gerileyen, mevsim geçişlerinde nükseden çökkünlük belirtileri ile karakterize bir tür duygulanım bozukluğudur. Depresif atağın başlama ve düzelmesi mevsim geçişleri ile doğrudan bağlantılıdır.” dedi.

Mevsimsel depresyonun sosyal ilişkileri ve çalışma hayatını da olumsuz etkilediğini ifade eden Psikiyatri Uzmanı Dr. Erman Şentürk, “Uyku saatinde artışa rağmen enerji kaybı, sabahları zorlukla uyanma, iştah artışı, en basit işleri yapmak için dahi enerjiyi toplayamama, yorgunluk, halsizlik, isteksizlik, karamsarlık, yaşamdan keyif alamama, sosyal aktivitelerden ve çevreden uzaklaşma, konsantrasyon güçlüğü, daha önceden zevk alınan aktivitelere karşı ilgi kaybı mevsimsel depresyonun belirtilerindendir.” diye konuştu.

Melatonin ve serotonin etkili oluyor

Serotoninin canlılık ve zindelik hissi verirken melatoninin ise tam aksine fiziksel enerjiyi yavaşlatan ve uyku hali veren maddeler olduğunu belirten Psikiyatri Uzmanı Dr. Erman Şentürk, “Mevsimsel depresyonda bu iki maddenin önemli rolü olduğu düşünülüyor. Sonbahar ve kış ayları ile birlikte gün ışığında geçen sürenin azalması ve karanlık geçen saatlerin artmasıyla serotonin düzeyinde azalma, melatonin düzeyinde ise artış görülür. Havaların soğumasıyla kişinin fiziksel alanlarının azalmasının da mevsimsel depresyon üzerinde etkili olduğu düşünülüyor.” ifadelerini kullandı.

Mevsimsel depresyon tedavisi 

Daha önce depresyon geçirmiş bireylerde ve kadınlarda mevsimsel depresyon riskinin daha fazla olduğuna dikkat çeken Psikiyatri Uzmanı Dr. Erman Şentürk, “Mevsimsel depresyonun tedavisinde psikiyatri hekiminin uygun gördüğü vakalarda antidepresanlar ve D vitamini takviyesinin yanı sıra ışık tedavisi (fototerapi) ve bilişsel davranışçı terapiye de başvuruluyor. Gün ışığından daha fazla yararlanma, sağlıklı beslenme, düzenli uyku, fiziksel egzersiz, sosyal ilişkilere ve hobilere daha fazla zaman ayırmak mevsimsel depresyondan korunmada önemli rol oynuyor.” dedi.

The post Depresyon hayatı olumsuz etkiliyor appeared first on DOCTORS BPM.