Böbrek hastalığı önlenebilir. Abdi İbrahim Otsuka (AİO) Medikal Direktörlüğü; Dünya Böbrek Günü vesilesiyle kritik bilgileri ve hastalarda yaşam kalitesini arttıracak ipuçlarını derledi. Kronik böbrek hastalığı oranı yüzde 16’ya yakındır. Böbrek hastalığında erken teşhis büyük önem taşır ancak düşük farkındalık oranı ve hastalığın sinsi şekilde ilerlemesine bağlı olarak son dönem böbrek yetmezliği gelişmekte ve yaşam kalitesi bozulmaktadır.

Uluslararası Nefroloji Derneği (ISN) ve Uluslararası Böbrek Vakıfları Federasyonu – Dünya Böbrek İttifakı’nın (IFKF-WKA) ortak girişimi olan ve her yıl mart ayının ikinci perşembe günü idrak edilen Dünya Böbrek Günü’nün (WKD) temel amacı, böbreklerimizin önemi konusunda farkındalık yaratmaktır. Abdi İbrahim Otsuka (AİO) Medikal Direktörlüğü de bu çerçevede hassas ve önemli bilgileri derledi.

Türkiye’de böbrek hastalığı oranı 

Böbrekler, bizi sağlıklı tutmak için birçok temel görevi yerine getiren karmaşık ve muhteşem organlardır. Kronik böbrek hastalığı dünyada ve Türkiye’de önemli bir halk sağlığı sorunudur. Nitekim Türk Nefroloji Derneği tarafından yapılan bir tarama çalışmasına göre ülkemizde kronik böbrek hastalığı oranı yüzde 16’ya yakındır.

Böbrek hastalığı erken saptanırsa önlenebilir veya ilerlemesi geciktirilebilir. Ancak çoğu zaman hastalığın sinsi seyretmesi ve farkındalığının düşük olması nedeniyle erken dönemde tespit edilmesi zordur. Bireylerin hastalığın farkında olmaması nedeniyle son dönem böbrek yetmezliği gelişmekte ve yaşam kalitesi bozulmaktadır.

Erken tanı ve tedavi 

Dünyanın çeşitli bölgelerinde yapılan çalışmalar, hastalığın farkındalığının yüzde 10’un altında olduğunu göstermiştir. Düşük farkındalık nedeniyle hastalık son dönem böbrek yetmezliği evresine ilerlemekte, kötü yaşam kalitesi ile hastanın sağlığını tehdit etmekte, engellilik ve ölüm oranlarının artmasına neden olmaktadır.

Böbrek yetersizliği nedeniyle diyaliz tedavisine ihtiyaç duyan veya böbrek nakli yapılmış olan hastaların yüzde 5-10’unda böbrek yetersizliğinin nedeni polikistik böbrek hastalığıdır. Polikistik böbrek hastalığı, kronik, ilerleyici ve kalıtsal bir hastalıktır ve anne veya babadan birinde bu hastalık varsa, çocuğa geçiş riski yüzde 50’dir. Böbrekler ve özellikle karaciğer olmak üzere diğer organlarda kist denilen sıvı dolu keselerin çoğalıp büyüdüğü karmaşık bir hastalıktır. Hastalığın erken tanı ve tedavi ile ilerlemesinin yavaşlatması mümkündür. Hastaların çoğunda ortalama 60 yaşından önce böbrek nakli veya diyaliz gereksinimi doğar.

Polikistik böbrek hastalığında kistlerin büyümesini geciktiren çeşitli ilaçlar ile ilgili çalışmalar sürmektedir. Günümüzde kistlerin büyüme hızını yaklaşık yüzde 50 oranında azalttığı ve böbrek yetersizliğinin ilerlemesini belirgin olarak yavaşlattığı ispatlanan bir ilaç Türkiye dahil Japonya, Kanada, Amerika ve Avrupa Birliğine bağlı ülkelerde onaylanmış ve kullanıma girmiştir.

Olası belirtileri neler? 

Yüksek tansiyon, bel ve/veya sırt ağrısı, sık idrar yolu enfeksiyonu, kanlı idrar, sık taş düşürme gibi şikâyetleri olan ya da birinci derece akrabalarında ve ailesinde polikistik böbrek hastalığı bulunan kişilerin, bir nefroloji uzmanına başvurmaları, erken teşhis ve tedavi açısından büyük önem taşıyor.

Polikistik böbrek hastaları

Bu hastalarda sağlıklı bir yaşam tarzı böbrek fonksiyonunu korumaya yardımcı olur, kan basıncını düşürür, inme gibi kalp ve damar problemleri (kardiyovasküler hastalık) riskinizi azaltır.

Sağlıklı bir diyet ve yaşam tarzı için şu basit kurallara uymak büyük önem taşımaktadır:

– Kilonuzu kontrol edin

– Susuz kalmamak için yeterli sıvı tüketin

– Tuzu düşük sağlıklı bir diyet uygulayın

– Düzenli egzersiz yapın

– Sigarayı bırakın

– Kahve tüketimini azaltın

The post Böbrek hastalığı önlenebilir appeared first on DOCTORS BPM.

Uzmanından potasyumlu tuz uyarısı!.. Beslenme ve tuz tüketimine bağlı olarak gelişen diyabet ve hipertansiyonun böbrek yetmezliğine kadar gidebilen sonuçlar doğurabildiğini söyleyen İç Hastalıkları ve Nefroloji Uzmanı Prof. Dr. Gülçin Kantarcı, önemli uyarılarda bulundu. Potasyum içeren tuzlara dikkat çeken Prof. Dr. Kantarcı, özellikle böbrek yetmezliği olan diyaliz hastaları ve organ nakli hastalarının bunları kesinlikle kullanmaması gerektiğini anlattı.

Böbrek yetmezliği bugün hem Türkiye, hem de dünyada önemli bir sağlık sorunu olmaya devam ediyor. İstatistiklere göre dünyada her 10 kişiden 1’inde, Türkiye’de ise her 7 kişiden 1’inde böbrek yetmezliği görüldüğüne işaret eden Yeditepe Üniversitesi Koşuyolu Hastanesi İç Hastalıkları ve Nefroloji Uzmanı Prof. Dr. Gülçin Kantarcı, bu sayının özellikle de gençlerde giderek arttığına dikkat çekti. Sorunun ortaya çıkmasındaki en önemli faktörlerin, doğru beslenmeme ve tuz tüketimi olduğunun altını çizen Prof. Dr. Gülçin Kantarcı, yanlış ya da fazla tüketilecek tuzun böbrek yetmezliğinin yanı sıra kalp yetmezliğinden hipertansiyona pek çok farklı soruna da zemin hazırladığını söyledi.

Yemeğe tuz atmamak

Böbrek problemlerinde özellikle de böbrek yetmezliğine giden yolda tuz tüketiminin çok ciddi bir önem arz ettiğinin altını çizen Prof. Dr. Gülçin Kantarcı bu konuda yapılan bazı yanlışlara da dikkat çekti. “Böbrek yetmezliği hastası olmaya aday dahi olmamak için öncelikle doğru beslenmeliyiz. Bu noktada ev içindeki tuz tüketimi önem taşıyor. Ben hastalarıma ‘tuz tüketmeyin’ dediğimde, hastalar ‘ben yemeğime hiç tuz atmam’ diyor. Yemeğin nasıl pişirildiğini sorduğumda ise; bir kilogramlık sebzeye bir tatlı kaşığı, hatta yemek kaşığı gibi ölçülerde tuz atıldığı sonucuna varıyoruz. Bununla birlikte, ev salçaları veya hazır salçalar kullanıldığında ise tuz oranının yüksek miktarlara ulaşıldığı görülüyor. Dolayısıyla yemeğe tuz eklemek sadece sofrada kullanılan miktar değildir. Bununla birlikte özellikle hazır gıdalardaki en önemli katkı maddesinin de tuz olduğu unutulmamalı.”

Su tüketimi kontrolü

Böbrek sağlığı açısından tuzun yanı sıra su tüketimine de dikkat etmek gerektiğini söyleyen Prof. Dr. Gülçin Kantarcı, birçok kişinin su tüketmek için fazla tuzlu beslenmeye yönelmek gibi yanlış bir davranış şekli benimsediğini söyledi. Prof. Dr. Kantarcı sözlerine şöyle devam etti:  “Aslında sıvı tüketmek, sadece tuzlu tüketmekle ya da susamayı artırmakla ilgi değildir. Öncelikle su içmeyi kontrollü hale getirmek lazım. Örneğin 60 kilo olan bir kişinin, kilo başına 30 mililitre olacak şekilde yani günde 2 litreye kadar su tüketmesi lazım. Bununla birlikte kalp yetmezliği olan ve idrar yapamayan ya da diyaliz aşamasında ileri böbrek yetmezliği olan kişilerin sıvı tüketiminde daha kontrollü olması gerekir” uyarısında bulundu.

Tuz oranına dikkat!..

Sağlıklı olacağı düşünceciyle kaya tuzu, himalaya tuzu gibi farkı kullanımlara gidildiğini hatırlatan Prof. Dr. Gülçin Kantarcı, bu noktada dikkat edilmesi gereken bazı noktalara işaret etti: “Marketten aldığımız sofra tuzları sodyum tuzudur. Bununla birlikte eczaneden alınan tuzların çoğu potasyum tuzudur. Potasyum tuzları, özellikle diyaliz, organ nakli hastaları ve ileri böbrek yetmezliği olan kişilerin kesinlikle kullanmaması gereken tuz türüdür. Çünkü bunlar kalp hastalığına ve ani kalp durmalarına kadar gidebilen sonuçlara neden olabilir. Bu nedenle özellikle yüksek tansiyon, diyabet ve böbrek yetmezliği olan kişiler yemeklerini tuzsuz pişirmeli. Bunun yerine nane, fesleğen, biberiye gibi acı olmayan baharatları kullanmalı” diye konuştu.

İstisnai durumlar da var

Kullanılan ilaçlarla birlikte bazı istisnaların yaşanabileceğini hatırlatan Prof. Dr. Kantarcı, sözlerini şöyle sürdürdü: “İleri yaşta, menopozdaki kadın hastalar beraberinde depresyon ilaçları kullanıyorsa istisna yaşanabilir. Çünkü bu durumlarda tuz kaybı yaşanabileceği için gerekli kontroller yapılmalı. Bu durumda mutlaka hekimlerle iletişim içinde su ve tuz miktarını ayarlamak gerekir.”

The post Uzmanından potasyumlu tuz uyarısı!.. appeared first on DOCTORS BPM.

Ramazan’da böbrekleri susuzluktan koruyun… İnsan vücut ağırlığının yaklaşık yüzde 60’ını oluşturan ve insan yaşamı için vazgeçilemez bir beslenme ögesi olan su, idrar yapma, dışkılama, terleme gibi yollar ile atık maddelerin vücuttan uzaklaştırılması, vücut ısısının korunması, eklemlerin kayganlığının sağlanması, cildin kurumasını önlenmesi gibi işlevlere sahip. Hafif dereceli susuzluk durumlarında bile kişide halsizlik ve yorgunluk belirtilerinin görülebildiğini belirten Anadolu Sağlık Merkezi İç Hastalıkları ve Nefroloji Uzmanı Doç. Dr. Enes Murat Atasoyu, “Susuzluk derecesi arttıkça diğer vücut fonksiyonlarında da bozukluklar gelişir. Ramazan ayını sağlıklı bir şekilde geçirmek için iftarda oruç açtıktan sonra özellikle böbreklerin zarar görmemesi için sahura kadar mutlaka en az 2 litre su içilmeli” dedi.

Sağlıklı bir kişinin ihtiyaç duyduğu günlük su miktarının kişinin günlük aktivitesi, vücut ağırlığı, bulunduğu iklim özellikleri, çalışma ortamının ısısı gibi faktörlere bağlı olarak değişebildiğini vurgulayan Anadolu Sağlık Merkezi İç Hastalıkları ve Nefroloji Uzmanı Doç. Dr. Enes Murat Atasoyu, “Dünya Sağlık Örgütü’nün su gereksinimi konusunda hazırladığı bildiride, ılık iklim bölgelerinde yaşayan sağlıklı erişkinlerin günlük su gereksinimi 2,7-3,7 litre civarında iken sıcak bölgelerde bu miktar 4-6 litreye ulaşıyor. O nedenle, özellikle yaz aylarında su tüketimine daha da fazla dikkat edilmesi gerekiyor. Ramazan ayında da gün içerisinde susuz kalındığı için iftar ve sahur arasında en az 2 litre su tüketmeye özen gösterilmeli” diye konuştu.

Peki özellikle Ramazan ayında susuzlukla nasıl başa çıkmalı? Doç. Dr. Enes Murat Atasoyu konuyla ilgili şu bilgileri verdi: “Oruç nedeniyle gün içerisinde su içememek, baş ağrısı, baş dönmesi veya halsizlik gibi sıkıntılara yol açabilir. Susuzlukla baş edebilmek, hatta çok fazla susamamak için oruçluyken enerjiyi tasarruflu harcamak önemli. Hafif yürüyüşler, yoga meditasyon gibi egzersizler yapılabilir ancak vücudu gereksiz yere yormamak, ağır egzersiz yapmamak, terlemeye, yani vücudun ekstradan sıvı kaybetmesine yol açabilecek davranışlarda bulunmamak sağlık açısından önem taşıyor. Ayrıca iftarda su yerine aşırı miktarlarda çay-kahve tüketmekten de uzak durulmalı. Bu içecekler suyun yerini tutmadıkları gibi vücudun su kaybetmesine de yol açıyor.” 

Su gereksiniminde rol oynayan 4 faktör

Böbrek hastalığı, hipertansiyon, diyabet ve kalp hastalığı gibi sürekli tedavi gerektiren hastalıkları olan kişilerin sıvı tüketimi konusunda doktorlarının önerilerine göre hareket etmeleri gerektiğini söyleyen Doç. Dr. Enes Murat Atasoyu, su gereksiniminde rol oynayan faktörleri şöyle sıraladı:

• Egzersiz: Özellikle yoğun tempoda 1 saati aşkın süre ile yapılan egzersizlerde ekstra olarak su ve mineral içeren sporcu içecekleri tüketilmeli.
• Ortam ısısı: Aşırı terlemeye neden olan sıcak ortamlarda su tüketiminin arttırılması susuzluk gelişmesini önler.
• Sağlık sorunları: Değişik nedenler ile ateş yüksekliği gelişmesi, bulantı-kusma, ishal varlığı gibi durumlarda vücuttan kaybedilen suyun yerine konulması için su tüketiminin arttırılması çok önemli.
• Gebelik ve emzirme dönemi: Gebelikte günlük 2.5 litre ve emzirme döneminde 3 litre civarında su içilmesi önerilir.

The post Ramazan’da böbrekleri susuzluktan koruyun appeared first on DOCTORS BPM.