10 kadından birinde görülüyor… Toplumda ‘yumurta tembelliği’ olarak bilinen ve her ay olması beklenen yumurtlamanın gerçekleşememesi sonucu gelişen Polikistik Over Sendromu, üreme çağındaki kadınlarda en sık görülen hormonal bozuklukların başında yer alıyor. Öyle ki dünyada ve ülkemizde üreme çağındaki her 10 kadından birinde bu sendrom teşhis ediliyor.  Son yıllarda özellikle beslenme alışkanlıklarının değişmesi ve obezitenin yaygınlaşması nedeniyle görülme sıklığı giderek artan Polikistik Over Sendromu’nda erken teşhis büyük önem taşıyor. Zira, tedavide gecikildiğinde hamileliği önlemesinin yanı sıra diyabetten kalp hastalıklarına, obeziteden karaciğer yağlanmasına kadar pek çok farklı sağlık sorununun oluşumunu da tetikleyebiliyor.

Acıbadem Bakırköy Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Doç. Dr. Cihan Kaya, bu nedenle hiçbir yakınması olmasa bile her kadının yılda bir kez düzenli olarak jinekolojik muayene olması gerektiğine dikkat çekerek, “Özellikle adet düzensizliğinde ise zaman kaybetmeden hekime başvurmak çok önemli. Erken teşhis ve tedavi sayesinde bu sendromun yol açabileceği ciddi komplikasyonlar önlenebiliyor veya kontrol altına alınabiliyor” dedi.

En yaygın belirtisi

Polikistik Over Sendromu’nda belirtilerin sayısı ve şiddetli hastaya bağlı olarak değişse de çoğu kadında adet düzensizliği en sık görülen yakınmayı oluşturuyor. Yılda 9’dan az adet görme ya da ardışık 3 veya daha fazla ay adet görmeme şeklinde ortaya çıkabiliyor. Kesin nedeni henüz bilinmese de, yumurtlama fonksiyonunun düzenli çalışmamasında insülin direnci ya da artan erkeklik hormonu (testosteron) seviyeleri suçlanıyor. Özellikle adetleri düzenli ve zayıf kadınlarda herhangi bir belirti vermemesi nedeniyle genellikle başka bir hastalık için yapılan tetkiklerde tespit ediliyor. Kilo artışı, tüylenme, infertilite, saç dökülmesi, depresyon, sivilce ve akne gibi sorunlar da Polikistik Over Sendromu’nun diğer belirtilerini oluşturuyor. Bazı hastalarda sadece adet düzensizliği görülürken, bazı hastalarda ise sadece akne ve erkek tipi tüylenme şikayetleri olabiliyor.

Farklı hastalığı tetikleyebiliyor

Polikistik Over Sendromu infertilitenin en önemli sorumlularından biri olarak gösteriliyor. Özellikle adet düzensizlikleriyle birlikte olan bu sendromda infertilite; yumurtlamada bozukluk, yumurta kalitesinin etkilenmesi ve embriyonun tutunmasında yaşanan güçlükler nedeniyle oluşuyor. Bunun yanı sıra obezite ve diyabet hastalıkları da hamilelik süreçlerini olumsuz etkileyebiliyor. Polikistik Over Sendromu kadın üreme organlarına yönelik sorunların yanı sıra vücuttaki pek çok farklı sistemi de olumsuz yönde etkiliyor. Öyle ki tedavi edilmediğinde insülin direnci, tip 2 diyabet, obezite, kalp hastalığı, kolesterol artışı, karaciğer yağlanması, uyku apnesi, uyku bozuklukları, erkek tipi kıllanma, sivilce ile akne gibi pek çok hastalıkları tetikleyebiliyor.

Tanı çeşitli yöntemlerle konuluyor

Polikistik Over Sendromu tanısını koyduran özel bir test yok. Tanısında; genel muayene, bazı laboratuar testleri, adet düzeninin sorgulanması ve aile öyküsü önem taşıyor. Bunların yanı sıra yapılan hormon analizinde artmış testosteron seviyeleri de tanıyı destekliyor. Bazı hastalarda gizli şeker varlığı olabileceği için şeker yükleme testine de başvuruluyor.

Tedaviyle kontrol altında

Kesin tedavisi olmamakla birlikte ‘Polikistik Over sendromu’nun yol açtığı sorunlar tedaviyle kontrol altına alınabiliyor. Tedavisindeki temel yaklaşım, hastaların çoğu fazla kilolu oldukları için diyet ve düzenli egzersizin hayat akışına eklenmesi gibi yaşam tarzı değişikliği oluyor. Kilolu hastalarda mevcut kilonun yüzde 10’luk kaybıyla birlikte adetler normale dönebiliyor. Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Doç. Dr. Cihan Kaya, bu sendromda erken tanı ve tedavinin son derece önemli olduğuna işaret ederek, “Düzensiz adetleri olan hastada uygun hormonal tedaviler ile adet düzensizliği, akne-tüylenme ve rahim kalınlaşmasının önüne geçilebiliyor. Ayrıca kilo verilmesi ve insülin direncinin tedavisi gibi erken dönemde alınacak önlemler sayesinde diyabet, obezite ile kalp hastalıkları gibi sorunlar engellenebiliyor. İnfertilite sorunu yaşanıyorsa tedavi sonrasında hamile kalmak mümkün olabiliyor. Kendiliğinden hamile kalamayan hastalarda aşılama tedavileri ya da tüp bebek tedavileriyle hamilelik elde edilebiliyor” dedi.

Doç. Dr. Cihan Kaya, düzenli aralıklarla kan basıncı ve vücut kitle indeksi (VKİ) ile bel çevresi ölçümlerinin yapılmasının da önem taşıdığını belirterek, “Kan kolesterol düzeyi bozuklukları ya da insülin direnci varlığında da uygun tedavilerle sorun kontrol altına alınabiliyor” diye konuştu.

The post 10 kadından birinde görülüyor appeared first on DOCTORS BPM.

Diyabetli kişiler spor yapabilir mi? Uluslararası Diyabet Federasyonu verilerine göre; dünyada halen ortalama 463 milyon diyabetli hasta yaşıyor ve bu rakamın 2045 yılı itibariyle yaklaşık 700 milyona yükseleceği öngörülüyor. Avrupa’da 20-79 yaş arasında en fazla diyabetli kişilerin bulunduğu ülkeler arasında, Türkiye 6 milyondan fazla diyabet hastasıyla, Rusya ile Almanya’dan sonra 3. sırada yer alıyor. Ülkemizde yapılan TURDEP-II çalışmasına göre; tarama yapılan ve diyabet tanısı alan kişilerin yaklaşık yarıya yakını hasta olduklarını da bilmiyor! Bunun nedeni ise diyabetin yıllarca belirti vermeden sinsice ilerleyen bir hastalık olması. Dolayısıyla tanı konulduğunda en az 5-10 yıllık geçmişi olduğu varsayılıyor. Diyabetin başlangıçta şikayet oluşturmaması da tanı zamanına kadar geçen sürede hastada önemli komplikasyonların gelişmesine yol açabiliyor.

Acıbadem Maslak Hastanesi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. İnan Anaforoğlu, erken tanı konulduğunda ve tedaviler aksatılmadığında ise hastaların son derece normal ve komplikasyonsuz bir yaşam sürebileceklerini belirterek, “Erken tanı için düzenli aralıklarla açlık kan şekerinin kontrol edilmesi büyük önem taşıyor. Dolayısıyla risk faktörü olmayan kişilerin 45 yaşından sonra her 3 yılda bir diyabet için değerlendirilmek üzere hekime başvurmaları gerekiyor. Ailede diyabet öyküsü, obezite, hipertansiyon, hamilelikte diyabet ve polikistik over sendromu gibi risk faktörü olan kişilerde ise açlık kan şekeri testine daha erken yaşlarda başlanması ve sıklığının artması yaşamsal öneme sahip” diyor. Ancak toplumda diyabetle ilgili doğru sanılan hatalı bilgiler ve bu doğrultuda hareket edilmesi nedeniyle hastalığın tanısı gecikebiliyor, tedaviden etkin sonuç alınamayabiliyor veya hastalığın yol açtığı kalp damar hastalıkları gibi komplikasyonlar şiddetlenebiliyor. Peki, hangi yanlış inanışlar diyabet hastalarının hayatını güçleştiriyor? Prof. Dr. İnan Anaforoğlu, diyabet hakkında toplumda doğru olduğu düşünülen 8 hatalı bilgiyi anlattı; önemli önerilerde bulundu!

Diyabet sadece ileri yaştaki kişilerde görülür! YANLIŞ

Doğrusu: Yaygın inanışın aksine, diyabet sadece ileri yaşlarda değil, genç yaşlarda, hatta çocuklarda bile gelişebiliyor. Tip 2 diyabet daha çok genetik yolla geçen, ileri yaşlarda ortaya çıkan, hatalı beslenme ve kiloyla ilişkili olan bir diyabet türü. Ancak ülkemizde obezite sıklığının artmasıyla birlikte Tip 2 diyabet daha erken yaşlarda, gençlerde, hatta çocuklarda dahi tespit edilebiliyor. Genetik geçişi çok zayıf olan ve mutlaka insülin tedavisi gerektiren bir diyabet türü olan Tip 1 diyabet ise daha çok çocukluk-ergenlik dönemlerinde oluşuyor.

Diyabetli kişiler spor yapamaz! YANLIŞ 

Doğrusu: Prof. Dr. İnan Anaforoğlu, diyabet hastalarının her türlü sporu yapabileceklerine dikkat çekerek, şöyle devam ediyor: “Hatta dünya çapında çok ünlü şampiyon sporcular bile var. Spor yapmak, düzenli egzersiz yapmak hastalarda kan şekerini düşürerek tedaviyi kolaylaştırıyor. Ancak unutulmamalı ki diyabetli kişiler spor yapmaya başlamadan önce diyabet tedavilerini yöneten doktorları, gerekirse kardiyoloji ile göz uzmanı tarafından değerlendirilmeli ve kendilerine uygun spor programı açısından yönlendirilmeli, tedavileri düzenlenmeli”

Diyabet hastalarının hamile kalmaları sakıncalı! YANLIŞ

Doğrusu: Diyabeti olan hastalar, kan şekerleri düzenlendiğinde hamile kalabiliyor ve son derece sağlıklı çocuklar doğurabiliyorlar. Ancak annenin diyabeti hamilelikte çocuğa geçmese de, bu süreçte kötü yönetilmiş bir diyabet ise bebekte doğum sonrası şeker düşmesi ve sarılık gibi bazı komplikasyonlara ya da annede gebelik tansiyonu, erken veya zor doğum gibi bazı ciddi tablolara sebep olabiliyor. Hamilelik öncesinde ve hamilelik boyunca şekerin düzenli takip edilmesi durumunda ise hem bebekte hem de annede komplikasyon gelişme riski oldukça düşük oluyor.

Hamileyken insülin tedavisi bebeğe zarar verebilir! YANLIŞ 

Doğrusu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. İnan Anaforoğlu “Hamileyken diyabet için en uygun tedavi insülin tedavisidir. İnsülin plasentadan bebeğe geçmez, anneye ve bebeğe bir zararı olmaz” diyor.

Karbonhidratlı gıdalardan tamamen uzak durulmalı! YANLIŞ 

Doğrusu: “Sadece şekerli gıdalardan uzak durarak diyet yapmak doğru değildir. Karbonhidratlar ve yeterince yağ ile proteinden oluşan dengeli bir diyet önemlidir” uyarısında bulunan Prof. Dr. İnan Anaforoğlu, “Sağlıklı diyetin taze sebze-meyve, lifli gıdalardan zengin olması bekleniyor. Ayrıca glisemik indeksi düşük, kaliteli liften zengin karbohidratların tüketilmesi hastaları kan şekerindeki ani değişimlerden koruyor ve tok tutuyor. Kaliteli karbonhidratlar ayrıca sindirim sitemi ile bağışıklık sistemi için de faydalı oluyor” diyor.

Diyabet cinsel hayatı bitiriyor! YANLIŞ 

Doğrusu: Diyabetik hastaların kan şekerleri beklenen-normal aralıklarda seyrettiği sürece cinsel fonksiyon bozukluğu olması beklenmiyor. Hastaların cinsel hayatları normal bir şekilde devam edebiliyor.

İnsülin bağımlılık yapar! YANLIŞ 

Doğrusu: İnsülin; organlarımızın ve hücrelerimizin hayatta kalmaları-beslenmeleri için ihtiyaçları olan glukozu almalarını sağlayan, pankreastan salgılanan bir hormon. Prof. Dr. İnan Anaforoğlu, insülinin bağımlılık yapma özelliği olmadığını belirterek, “İnsülin eksikliğinde dışarıdan insülin verilmesi gerekiyor. Yine tip 1 diyabet, organ yetmezliği, ameliyat dönemi ve hamilelik gibi bazı özel durumlarda insülin tedavisine ihtiyaç duyulabiliyor. Bazı hastalarda diyet ve egzersizin eşlik ettiği ilaçlarla metabolik iyileşme ve kilo verme sonrasında insülin tedavisi kesilerek diğer tedavilere geçilebiliyor. Ancak hekim önerisi olmadan hastaların kendi kendilerine insülin tedavilerini asla kesmemeleri gerekiyor” diyor.

Doğal balda-pekmezde, nar ekşisinde ve erik ile yeşil elma gibi ekşi meyvelerde şeker yoktur. Kan şekerini yükseltmezler! YANLIŞ 

Doğrusu: Balda-pekmezde, nar ekşisinde ve ekşi meyvelerde şeker vardır. Dolayısıyla kan şekerini yükseltirler.

The post Diyabetli kişiler spor yapabilir mi? appeared first on DOCTORS BPM.

Meme küçültme işleminde yeni yöntem… Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi Uzmanı Doç. Dr. Osman Kelahmetoğlu, özellikle menopoz sonrası ileri yaşta, kilo problemi olan hastaların, meme küçültme ameliyatını güvenli bir şekilde yapmak ve sonrasında yaşam konforlarını yükseltmek için yeni bir yöntem geliştirdi.

Yayımlanan çalışmasında hastalarda ameliyat süresinin çok önemli olduğuna değinen Doç. Dr. Kelahmetoğlu, yöntem sayesinde ameliyatların daha kısa sürdüğünü ve kişinin 2-3 gün içinde normal hayatına dönebildiğini dile getirdi. Doç. Dr. Kelahmetoğlu, 74 yaşındaki bir hastaya da uygulanan yöntemden kişilerin genel olarak memnun kaldığını aktardı.

Meme büyüklüğünün insanların sosyal yaşamlarını olumsuz etkilediğine dikkat çeken Yeditepe Üniversitesi Koşuyolu Hastanesi, Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi Uzmanı Doç. Dr. Osman Kelahmetoğlu, “Omuz, boyun ve sırt ağrıları hastaların en çok şikâyet edilen konuların başında geliyor. Bu ağrılara bel ve boyun fıtıkları da eşlik edebiliyor. Ayrıca, meme altındaki pişikler de oldukça rahatsızlık veriyor. Memelerinin büyüklüğünden şikâyet eden kadınlara 18 yaşından itibaren küçültme ameliyatları yapılabiliyor. Eğer ek bir hastalığı yoksa 40-45 yaşına kadar bu ameliyatları güvenli bir şekilde yaptırabilir” dedi.

Omurga sorunları riski artıyor

Özellikle ileri yaşta bu ameliyatların yapılmasının daha da önem arz ettiğine değinen Doç. Dr. Kelahmetoğlu, “Çünkü menopozdan sonra memenin de şekli değişir. İçindeki meme dokusu azalır, yağ dokusu artar. Bununla birlikte yaş ilerledikçe insanlar daha az hareket ettiği için kilo da artmaya başlıyor. Kas ve kemik gücündeki azalmaya bağlı olarak omurga sorunları gelişebiliyor. Bu durum da hayatı ciddi rahatsız eder” diye konuştu.

İleri yaştakiler ameliyattan korkmasın

İleri yaştakilerin meme küçültme ameliyatı olmaktan korktuğunu, çekindiği belirten Doç. Dr. Kelahmetoğlu, “Öncelikle bu ameliyatlardan korkulmaması gerektiğini bilmeliler. Üstelik meme küçültmeyle birlikte hayatlarına gelecek sağlık ve konfor bu cerrahinin önemini daha da artıyor. Ameliyat öncesi hastanın genel bir değerlendirmesi yapılır. Ek hastalıkları, kullandığı ilaçları öğrenilerek ameliyat sonrasında olası riskleri incelenir. Anestezi doktoru yaptığı değerlendirmede ‘ameliyata uygun değil’ raporu vermesi durumunda ameliyat yapılmıyor. Ancak şunun altını çizmek gerekirse, şeker, tansiyon rahatsızlığı durumunda da ameliyat güvenli bir şekilde yapılabiliyor. Geliştirdiğim yöntem ile ameliyatın daha kısa sürede tamamlanmasını sağlayarak anestezinin olası riskleri azaltılıyor ve hasta konforunu artırmaya odaklanıyoruz” ifadelerini kullandı.

Vücuda göre oranlı olmalı

Meme küçültme işleminde boyutun kişinin vücuduyla orantılı olmasına dikkat edilmesi gerektiğine dikkat çeken Doç. Dr. Osman Kelahmetoğlu, sözlerine şöyle devam etti:  “Boyunda bulunan çukurdan (sternal çentik) meme ucuna olan mesafe normalde yaklaşık 20-24 santimetre arasında değişir. Büyük memelerde bu mesafe 30-40 santime kadar çıkılabiliyor. Öncelikle kadının vücuduna göre orantısız olup, olmadığına belli parametrelere göre bakılır. Ameliyat öncesi ölçümlerde meme hariç göğüs çevresinin ölçüsü alınarak genel muayene yapılır. Bu, hastanın beden ölçüsünü verecektir ve ameliyattan sonra değişmeyecektir. Ameliyat sonrası sadece cup-size dediğimiz ölçü değişir” dedi.

Hastayı rahatlatacaktır

Ameliyattan çıkınca o bölgede ağrı olacağını söyleyen Doç. Dr. Kelahmetoğlu, “Fakat hasta ilk ayağa kalkışında bir ‘oh’ diyecektir. Farkı hemen hissedecektir. Çünkü bazen 1 bazen de 6 kilo yükü bir anda alınmış  oluyor. Ameliyat aksamı çoğu hasta o ağırlığın üzerinden alındığını fark edince ameliyat ağrısını dahi unutuyor. Hasta 2-3 gün içinde, özel sutyen giymek suretiyle normal hayatına dönebiliyor. Ancak bu süre kişiden kişiye ve ameliyatın tekniğine göre değişebiliyor” diye konuştu.

Geliştirilen yöntemin detayları

Geliştirdiği tekniğe ilişkin bilgi veren Doç. Dr. Kelahmetoğlu, “Özellikle menopoz sonrası, ileri yaşta ve kilolu hastalar için basitleştirilmiş bir yöntem geliştirmeye çalıştık. Çünkü ileri yaş, birçok kişide ek hastalığın ortaya çıkması, obezite, diyabet gibi kişinin sağlık durumunu etkileyecek rahatsızlıkların ortaya çıkması anlamına geliyor. Bu durumda çok büyük memeye sahip olan hastalar için ameliyat süresi uzayabiliyor. Bu da daha fazla anestezi anlamına geliyor. Dolayısıyla ameliyatın süresi uzadıkça gelişme riski artan pıhtı atma vb. gibi ameliyata bağlı oluşabilecek riskleri azaltmak için operasyon süresini kısaltmak gerekiyor. Bu yöntemle birlikte süre kısalıyor. Hastanın beklentisini karşılayacak şekilde memeye şeklini daha kısa sürede vermiş oluyoruz” ifadelerini kullandı.

74 yaşındaki hastaya uygulandı

Yöntemi şu ana kadar 30 hastada (23’ü makalede yer alan) başarıyla uyguladığını aktaran Yeditepe Üniversitesi Koşuyolu Hastanesi Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi Uzmanı Doç. Dr. Kelahmetoğlu, “Hastalar sonuçlardan oldukça memnun. Elbette ileri yaşta örneğin 70’li yaşlarda deri sarkmasından dolayı meme kabul edilebilir şeklinden uzaklaşabiliyor. Ancak bu grup hastalarda önemli olan nokta ağırlığı almak olduğu için bu hasta grubu da sonuçtan memnun oluyor. Bu yöntemi uyguladığımız hastaların en yaşlısı 74 yaşındaydı. Bugün artık hastalarımızın çocukları ve torunları bize ulaşıyor ve çözüm arıyor.” dedi.

The post Meme küçültme işleminde yeni yöntem appeared first on DOCTORS BPM.

COVID-19 salgınında obezite sınırları aşıldı. Pandemi döneminde obezite sınırlarının aşıldığını ve bunula birlikte tip-2 diyabet hastalığı başta olmak üzere obeziteye bağlı hastalıkların arttığını söyleyen Dr. Öğr. Üyesi Babek Tabandeh, “Obezite ve diyabet, diğer enfeksiyonlara yakalanma oranını arttırdığı gibi COVID-19 enfeksiyonuna yakalanma ve ölüm riskini de arttırmaktadır. Yoğun bakıma alınan obezite sorunu bulunan COVID-19 hastalarında ölüm oranları daha yüksek” dedi.

Dünya Sağlık Örgütü (WHO) verilerine göre, Avrupa’da 60 milyon şeker hastası bulurken, bu rakam ise her geçen gün artış gösteriyor. WHO, beslenme başta olmak üzere fiziksel hareketsizlik gibi etmenlerin, diyabeti tetiklediğinin de altını çiziyor. Pandemi döneminde dünya genelinde artan kilo alımı hakkında uyaran uzmanlar, diyabet ve obezite gibi hastalıkların kişiyi enfeksiyona açık hale getirdiğini dolayısıyla virüste ölüm riskinin de arttığını belirtiyor. Bahçeşehir Üniversitesi (BAU) Tıp Fakültesi Genel Cerrahi Bölümü Öğr. Üyesi Dr. Babek Tabandeh, yoğun bakım ünitelerinde obezite sorunu olan hastaların ölüm oranlarının yüksek olduğu olduğunun altını çizerek, önemli açıklamalarda bulundu.

Obezite ve diyabet oranları

Diyabet hastalığı olan kişinin kan şekeri değerlerinin yüksek olmasının genel olarak vücutta hastalıklara karşı insanları koruyan defans sistemini baskıladığını ve her türlü enfeksiyona karşı da direnci azalttığını belirten BAU Genel Cerrahi Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Babek Tabandeh, obezitenin ise şeker hastalığı riskine davetiye çıkardığı ve kendi başına insan vücudunda mikropsuz bir iltihap durumuna neden olduğunu söyledi. Tabandeh, “Obezite ve diyabet varlığında diğer tüm enfeksiyonlara yakalanma oranı yüksek olduğu gibi COVID-19 enfeksiyonuna yakalanma riski de artmaktadır. Pandemi nedeniyle ortalama olarak toplumun vücut ağırlığında yükselme ve dolayısıyla ideal kilonun üzerine çıkılması ve hatta obezite sınırlarının geçilmesi son 1 yıldır tüm ülkelerde gözlemlenen bir gerçek. Obezitenin artışı, direkt olarak tip-2 şeker hastalığını tetiklediğinden dolaylı olarak Corona virüs pandemisinin obezite ve diyabet oranlarını arttırdığını söylemek mümkün. Buna kötü beslenme, gelecekteki belirsizlik nedeniyle stres ve enfeksiyonu şiddetli geçiren hastaların vücutlarında oluşan çeşitli defans sistemi salgı fazlalıkları ve buna ilaveten şiddetli vakalarda kullanılan steroid tipi ilaçlar dahil ağır tedaviler hayat kurtarıcı olmakla birlikte sınırda olan şeker hastalığı olan hastaları kontrolsüz diyabet veya daha ileri bir şeker hastalığı safhasına taşıyabilmektedir” dedi.

COVID-19 ezberleri bozdu

Yıllarca solunum yolu enfeksiyonları nedeniyle yoğun bakımlarda yatan hastalar arasında obezitenin ölüm riski üzerinde etkili olmadığının gözlemlendiklerini ve bu durumun pandemiyle değiştiğini ifade eden Dr. Babek Tabandeh, şunları söyledi:

“COVID-19 enfeksiyonu bu ezberimizi de bozdu. COVID-19 enfeksiyonu nedeniyle solunum yetersizliği sonucu yoğun bakıma yatırılan hastaların ölüm nedenleri arasında küçük damarlarda enflamasyon (yangı–iltihap) sonucu küçük pıhtıların oluşması ve damar tıkanmalarına bağlı oksijen taşıma işlevinin bozulmasıdır. Bu yangı obezite hastalarında zaten hep çok yüksektir ve bu nedenle COVID-19 enfeksiyonuna yakalanan ve obezite sorunu olan hastalarımızın yoğun bakıma ihtiyaç duyacak kadar solunum sorunu yaşamaları daha yüksektir. Ne yazık ki aynı mantıkla yoğun bakıma alınan obezite sorunu bulunan COVID-19 hastaları arasında ölüm oranları da daha yüksektir.

Kilo artışı ve obezite sınırı

Tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de pandemi döneminde toplumda yaygın olarak kilo artışı ve obezite sınırlarının aşıldığını belirten Dr. Babek Tabandeh, buna bağlı olarak da başta tip-2 diyabet hastalığı olmak üzere obeziteye bağlı hastalıkların oranlarında artış gözlemlendiklerini söyledi. Dr. Tabandeh, “Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre, obeziteye bağlı ortaya çıkan hastalık sayısı 200’e yakındır. Örneğin ölüm korkusu, işsiz kalma korkusu, ekonomik stres, kapalı yerde mahsur kalmak, gece ve gündüz döngüsü ve hayatın ritminin değişmesi her biri stresi hormonlarının salgılanmasını tetiklemek yolu ile obeziteye neden olabilmektedir. Yukarıda sayılan stres faktörlerinin hepsi pandemi ortamında toplumun ortak artmış sorunu. Sadece evde daha fazla kalmak, evde hamur işi yapıp daha çok yemek, spor salonlarının kapanması değil, hayatımızın ritminin bozulması, stresin artması ve belirsizlik de obezitenin artmasında çok etkili faktörlerdir”

Endişe ve kaygıyı azaltmak

Obezite ve diyabetle ilgili dikkat edilmesi gerekenleri sıralayan Dr. Tabandeh, son olarak şunları ifade etti: “İşe beslenmeyi düzenlemek ile başlamak genellikle tavsiye edilse de beslenmemizi neden pandemi sürecinde bozduğumuzu hatırlayıp asıl bu konuya odaklanmalıyız. COVID-19 enfeksiyonu ile ilgili yeterli ve doğru bilgiye sahip olmak, boş korkulardan arınmak, bilim ve mantığı kullanarak yeterli önlem alırken gereksiz takıntılardan arınmak ve hayatı abartılı olarak kısıtlamamak bence ilk adım olmalı. Tabii ki kısıtlamalara uymalıyız, kuralları asla bozmamalıyız ve kendimiz, yakın çevremiz, sevdiklerimiz ve aslında tüm insanlığı korumak adına virüs ile mücadeleye ve önlem almaya devam edeceğiz. Ancak temiz hava almak, sosyal mesafeye dikkat ederek yasal saatlerde dış ortamda güneş, toprak, temiz hava gibi doğal koşullarla tekrar buluşmak, evde olsak bile hareketliliği arttırmak ve beslenmeyi düzenlemek alınabilecek önlemlerden bir kaçıdır. Gece ve gündüz ritmini tekrar düzeltmek, geceleri iyi uyumak ve sabah erken kalkmak, alışveriş listelerimizden suni gıdalar, katkı maddeler, koruyucular ve doğal olmayan tüm ürünleri çıkarmak. Yüksek kalori barındıran gıdaları (kuşkusuz en önemlisi karbonhidratlar yani şekerli, unlu ve nişastalı gıdalar) günlük beslenme programımızda mümkün olduğunca azaltmak ve hatta çıkarmak çok etkili olacak. Endişe ve kaygı stres hormonlarının salgılanmasını arttırır. Egzersiz bunu düzenlemek için çok etkili bir yoldur. Yani hareketlilik ve düzenli spor sadece kalori yakmaya değil aynı zamanda stres hormonlarını azaltmak yoluyla da kilo kontrol merkezini kilo vermek yönünde düzenler”

The post COVID-19 salgınında obezite sınırları aşıldı appeared first on DOCTORS BPM.

Büyüdükçe kilo verir diye düşünmeyin!.. Obezite, vücutta yağ dokusunun aşırı miktarda artması olarak tanımlanır. Besinlerle alınan enerji miktarının, metabolizma ve fiziksel aktivite ile tüketilen enerji miktarını aştığı durumlarda ortaya çıkar. Çocukluk döneminde obezite önemli bir sağlık problemidir. Bugün dünya üzerinde yüzbinlerce çocuk obezite ve obezitenin yol açtığı hastalıklarla mücadele etmek zorunda kalıyor. Her 4 çocuktan birinin kilo problemi yaşadığını belirten Acıbadem Ankara Hastanesi Beslenme ve Diyet Uzmanı Renan Güneş, “Yapılan araştırmalar 21. yüzyılın obez çocuklarının obeziteye bağlı hastalıklar nedeniyle ebeveynlerinden daha kısa yaşayacaklarını ortaya koyuyor. Obez çocukların üçte biri, obez ergenlerin de üçte ikisi erişkin dönemde de obez olarak kalıyor. Çocukluk dönemindeki obezitenin artışını durdurmak için çocukluktan itibaren önlem almak gerekiyor” dedi.

Anne baba şişmansa… 

“Anne babanın şişman olması durumunda; çocuklarında yüzde 80 obez olma ihtimali artırmaktadır. Anne babadan birinin şişman olması çocuğun obez olma durumunu yüzde 50’ye düşürmektedir. İkisi de obez değilse oran yüzde 9 olarak bulunmuştur” diyen Acıbadem Ankara Hastanesi Beslenme ve Diyet Uzmanı Renan Güneş sözlerini şöyle sürdürdü:

“Şehirlerde yaşayan çocukların fiziksel aktivitesi daha kısıtlanmıştır. Yüksek kalorili gıdaların tüketimi ve hareketsizlik sonucunda çocuklar obeziteye eğilim gösterir. Obezite ve psikolojik etmenler arasında bir ilişki olduğu kabul edilmektedir. Anne baba çocuk arasındaki olumsuz ilişkiler çocuğun ruhsal yapısını etkileyip aşırı yemeye neden olabilmektedir.”

Pandemi obezite riskini arttırdı

Televizyon, bilgisayar ve tablet gibi teknolojik araçların günümüz çocuklarının aktivitelerini kısıtladığını söyleyen Renan Güneş, “Buna bağlı olarakta enerji tüketimini azaltmaktadır. Özellikle son dönemlerde pandemi nedeniyle sokağa çıkmaları kısıtlı ve okul ortamları oturarak bilgisayar başında olduğundan hareketleri çok azalmış ve obezite riskleri artmıştır. Çocukların karbonhidrat ve yağ açısından zengin besinleri tüketmeleri obezite riskini artırmaktadır. Özellikle fast-food beslenme tarzı obezite oluşumuna zemin hazırlamaktadır” ifadelerin kullandı.

Öğün sayısı önem taşıyor

Tiroid hastalıkları, hormonal nedenler, böbrek üstü bezi hastalıkları ve bazı kronik hastalıkların da obezitiye neden olabileceğini aktaran Güneş, beslenmede öğün sayısı ve alınan besin maddelerinin içeriğinin son derece önemli olduğunu söyledi. Güneş, beslenmenin sıklığının azalması, bir veya iki öğün yemek yeme ve yiyeceklerin yüksek kalori içermesi durumunda obezitenin arttığını belirtti. Ailesel faktörler, çevresel faktörler, beslenme ve fiziksel aktivite azlığı gibi durumların genel olarak obezite riskini artıran unsurlar arasında olduğunun altını çizdi.

 Obezite sorunlara yol açıyor

Diyetisyen Renan Güneş, çocuklarda obezitenin yol açtığı sağlık sorunlarını şöyle sıraladı;

• İnsülin hormonunun aşırı artması diyabet hastalığına neden olur. Eğer ailede şeker hastalığı varsa şeker hastası olma olasılığı daha da artar.
• Obez çocuklarda ergenlik normalden erken gelişebilir. Obez kız çocuklarında ergenliğin erken gelişmesine bağlı olarak adet düzensizlikleri ve kıllanma gibi hormonal bozukluklar ortaya çıkar.
• Obez kız çocuklarında erken kemik gelişimine bağlı erken adet görme veya adet görememe ortaya çıkabilir.
• Obez çocuk ve gençlerde ağırlık artışına bağlı olarak, eklemlere aşırı yük binmesi nedeniyle çeşitli ortopedik bozukluklar ortaya çıkabilir.
• Obezite çocuklarda solunum fonksiyonlarını bozarak ve kalbe binen yükü artırarak hareket yeteneğini azaltır. Bu azalmaya bağlı olarak ortaya çıkan hareketsizlik enerji tüketimini azaltarak obezite riskini artırır.
• Obezite birçok psikolojik bozuklukların ortaya çıkmasına da neden olur. Obez çocuklar sosyal ilişkilerden çekinerek daha içe kapalı bir hale gelebilir ve psikolojik sorunlar ortaya çıkabilir.
• Obez çocuklarda yüksek tansiyon, hiperlipidemi, şeker hastalığı, solunum bozuklukları, kalp damar hastalıkları, karaciğer yağlanması, safra kesesi hastalıkları, ortopedik bozukluklar, polikistik over sendromu ve psikolojik bozukluklar ortaya çıkabilir.

Gereken önemi verin!..

Çocukların ve gençlerin hareketsiz yaşamlarının önüne geçilerek, fiziksel aktivite yapmalarının obeziteyi önleyeceğini aktaran Renan Güneş, “Sağlıksız yiyecekler, şekerli içecekler ve yüksek kalorili yiyecekler ile beslenmeleri azaltılarak, sağlıklı besin tercihi yapmaları için programlar oluşturulabilir. Erken çocukluk döneminden itibaren çocukların sağlıklı beslenme, düzenli uyku ve fiziksel aktivite alışkanlıkları ile büyümeleri sağlanabilir. Okul çağı çocukları ve gençler için okullarda sağlıklı besinlerin tercih edilmesi sağlanabilir” diye konuştu.

The post Büyüdükçe kilo verir diye düşünmeyin!.. appeared first on DOCTORS BPM.

Türkiye’de yeni kanser hastası tanısı artıyor. Kanser tüm dünyada yaşam kayıplarının ikinci en sık nedeni olarak gösteriliyor. Dünya çapında olduğu gibi Türkiye’de de yıllık yeni kanser tanısı alan hasta sayısı giderek artıyor. 2020 kanser verilerine göre ülkemizde en sık görülen beş kanser türü; akciğer kanseri, meme kanseri, kalın bağırsak (kolorektal) kanseri, prostat kanseri ve tiroit kanseri olarak gösteriliyor. Bu beş kanser türü, tüm kanserlerin yüzde 50’sinden fazlasını oluşturuyor. Memorial Antalya Hastanesi Onkoloji Bölümü’nden Doç. Dr. Şeyda Gündüz “1-7 Nisan Kanser Haftası”nda kanserden korunmak için alınması gereken tedbirleri anlattı.

Kanser erken tanıyla tam iyileşme sağlanabilen hastalıktır

Türkiye’de yeni kanser hastası tanısı artıyor. Tüm kanserlerin yüzde 50’i çevresel faktörlere bağlıdır. Bu nedenle kanser önlenebilir ve erken tanıyla tam şifa sağlanır bir hastalıktır. Sağlıklı yaşamak, sigarayı bırakmak, sağlıklı beslenmek, spor yapmak, alkol tüketimini azaltmak, Hepatit B aşısı ve HPV aşısı yaptırmak, güneşten korunmak, ideal kiloda kalmak kanserden korunmada yapabilecek en önemli tedbirlerdir.

Kanserden korunmak için alınacak tedbirler 

Kanserde erken tanı için tarama yöntemlerini ihmal etmeyin

Meme kanseri, rahim ağzı (serviks) kanseri, prostat kanseri ve kalın bağırsak kanseri tarama testleri ile erken tanının mümkün olduğu kanserlerdir. Kadınlar için 40 yaşından sonra mamografi, hem kadın hem erkekler için 45 yaşından sonra kolonoskopi ile kolon kanseri taraması ile erken tanıya ulaşılabilmektedir. Yine sigara kullanımı olan kişilerde risk grubuna göre yapılacak düşük doz akciğer tomografisi ile akciğer kanseri erken dönemde saptanabilir. Ne olursa olsun kanser tanısı alınsa bile umutsuzluktan kaçınılmalı, pek çok tedavi seçeneğinin olduğu unutulmamalıdır.

The post Türkiye’de yeni kanser hastası tanısı artıyor appeared first on DOCTORS BPM.

Sağlıklı beslenmenin yetersiz olduğu popülasyonlarda obezite, dolayısıyla beraberinde getirdiği diyabet, kalp damar hastalıkları, karaciğer yağlanması, eklem rahatsızlıkları gibi birçok sağlık sorunu ile karşı karşıya kalınabiliyor.

İstanbul Okan Üniversitesi Hastanesi Beslenme ve Diyet Uzmanı Dyt. İrem Aksoy ultra işlenmiş gıdalar yoluyla sağlıksız beslenmenin nelere yol açtığını anlattı.

Dyt. Aksoy, “Beden sağlığı açısından hedeflenmesi gereken en önemli adım sağlıklı, yeterli ve dengeli beslenmektir. Dünyada ve ülkemizde ne yazık ki sağlıklı ve dengeli beslenmenin istenilen düzeyde yürütülemediği nüfustaki obezite oranlarından anlaşılmaktadır. Dünya Sağlık Örgütü obeziteyi “sağlığı bozacak ölçüde vücutta aşırı yağ birikmesi” olarak tanımlanmaktadır. Obezite tüm dünyada yaygın bir şekilde görülen ciddi bir sağlık problemidir. Dünyadaki obezite oranı ve sağlıksız beslenme arasında doğru orantılı bir denge bulunuyor. Böylelikle sağlıklı beslenmenin yetersiz olduğu popülasyonlarda obezite, dolayısıyla beraberinde getirdiği diyabet, kalp damar hastalıkları, karaciğer yağlanması, eklem rahatsızlıkları gibi birçok sağlık sorunu ile karşı karşıya kalınabiliyor. Sağlıklı ve dengeli bir beslenme planını sürdürmek öncelikle obeziteye ve beraberinde getirdiği sağlık problemlerine karşı önlem almanızı sağlar’’ dedi.

Dengeli ve yeterli beslenme nedir?

Ülkemize özgü geliştirilmiş beslenme modeline göre; tahıl grubu, süt ve süt ürünleri, meyve-sebzeler ve protein grubundan besinlerin dengeli ve yeterli şekilde bulunmasıdır.

Buna ek olarak;

• Diyette taze sebze ve meyveleri porsiyonlara dikkat ederek tüketmeye özen göstermek,
• Günde birkaç porsiyon tahıl grubundan besinleri tüketmek,
• Yeterli miktarda süt ve süt ürünleri tüketmek,
• Diyetle yağ alımını sınırlandırmak; doymuş yağları kısıtlamak, doymamış yağları yeterli ve dengeli bir şekilde beslenmeye dahil etmek,
• İstenilmeyen derecede tuzlu, şekerli, yağlı ve basit karbonhidratlı besinlerden uzak durmak,
• Diyette işlenmiş gıdaları ve alkolü minimalize etmek,
• Yemeklerin hazırlanmasında hijyene dikkat etmek ve sağlıklı pişirme yöntemlerini kullanmak.

Sağlıklı ve dengeli beslenmeyi mümkün kılmayan nedenler nelerdir?

Sağlıklı beslenmeyi engelleyen en önemli faktörlerden biri zaman problemidir. Özellikle yoğun işlerde çalışan insanların sağlıklı ev yemeğine ulaşması ve sağlıklı tercihler yapması oldukça zor olabiliyor. Diğer yandan ekonomik nedenler de sağlıklı beslenmenin önünde bir engeldir. Sağlıklı besinlere ulaşmak her toplumda kolay olmayabiliyor.

Bu durumda ultra işlenmiş gıdaların; ekonomik, kolay ulaşılabilir, ilgi çekici ve daha hızlı tüketilebilir olması sağlıksız beslenmeye yönelimi artırıyor.

Ultra işlenmiş gıdalardan bahsetmek gerekirse; cipsler, paketli atıştırmalıklar, şekerlemeler, tatlandırılmış ve gazlı içecekler, dondurulmuş ve raf ömrü uzun yiyecekler kısacası trans yağ, katkı ve koruyucu maddeler içeren bir dizi işlem görmüş besinlerdir. Bu gıdaları sağlıklı beslenme açısından değerlendirecek olursak, toplam yağ, doymuş yağ, şeker ve tuz içeriği yüksek, ancak protein ve diyet lif içeriği düşük besinlerdir. Bu durumda ultra işlenmiş gıdalara sağlıklı beslenme listesinde sınırlandırmak hatta yer vermemek gereklidir.

Yapılan çalışmalara göre ultra işlenmiş gıdaların ve bulunan emülgatörlerin yarattığı etkiler:

• Kan şekerini yükseltebilir,
• Kısa süreli tokluğun ardından hemen aşırı açlığa neden olabilir,
• Vücut yağ ağırlığını artırabilir,
• Karaciğer ve böbrek başta olmak üzere organlara zarar verebilir,
• Kolesterolü yükseltebilir,
• Sindirim sistemi rahatsızlıklarına sebep olabilir,
• Hızlı yemeye sebep olduğundan aşırı yeme problemi yaratabilir.

Geçtiğimiz yıl yapılan bir klinik çalışmanın sonucuna göre;

Ultra işlenmiş gıdalarla beslenen deneklerin gün geçtikçe enerji alımlarında artış gözlemlenmiş ayrıca işlenmemiş diyetle beslenenlere göre de kilo artışı ve vücut yağ artışı tespit edilmiş. Ultra işlenmiş gıdaların tüketiminin sınırlandırılması; daha az enerji alımı, daha fazla vücut yağı-kilo kaybı sağlayabilir ayrıca obezitenin önlenmesi ve tedavisi için etkili bir strateji olabilir. Tükettiğiniz besinlerin etiketlerini okumak sizlere farkındalık kazandıracak, artık besin seçimlerinizde daha doğru ve sağlıklı seçimler yapabileceksiniz.

The post Bu gıdalar obeziteye davetiye çıkıyor appeared first on DOCTORS BPM.

• Hipertansiyon veya yüksek kan basıncı; kalp, beyin, böbrek ve diğer organlarda hastalık riskini artıran önemli tıbbi durumdur.
• Dünya çapında 1.13 milyar insanın hipertansiyonu mevcut, bunların üçte ikisi düşük ve orta gelir düzeyi olan ülkelerde yaşamaktadır.
• Her dört erkekten biri, her beş kadından birinin hipertansiyonu vardır.
• Hipertansiyonu olan beş kişiden birinin kan basıncı kontrol altındadır.
• Hipertansiyon, dünya çapında erken ölümün önemli nedenlerinden biridir.

Hipertansiyon nedir?

Kan basıncı, ana atardamarlarda dolaşan kanın damar duvarına uyguladığı kuvvettir.Basıncın dolaşımı idame ettirecek eşik düzeylerin üzerine çıkması hipertansiyon olarak adlandırılır. Kan basıncı iki rakam olarak kayıt edilir. Kalp kasıldığı andaki kanın damar duvarına yaptığı kuvvet  büyük kan basıncını, kalp atımları arasında kalan dinlenme durumundaki kanın damar duvarına yaptığı kuvvet küçük kan basıncı olarak yazılır. Hipertansiyon tanısı koymak için iki farklı günde ölçüm yapmak gerekir. Büyük kan basıncı 140 mmHg ve/veya küçük kan basıncı 90 mmHg’yı geçince hipertansiyon tanısı koyulur.

Risk faktörleri nelerdir?

Modifiye edilebilir risk faktörleri:fiziksel aktivite eksikliği, tütün ve alkol kullanımı, obezite, sağlıksız belenme; aşırı tuz, sature ve trans yağ tüketimi; meyve sebzelerin az tüketilmesi.

Modifiye edilemeyen risk faktörleri:yaşın 65 üzerinde olması, ailede hipertansiyon olması, diabet ve böbrek hastalığı olması.

Hipertansiyonun en sık semptomları nelerdir?

Hipertansiyon için sessiz katil deyimi kullanılmaktadır; çoğu insan semptom vermediği için kan basıncının yüksek olduğunun farkında değildir. Bu yüzdendir ki kan basıncı belirli aralıklarla kontrol edilmedilidir. Sabah baş ağrısı, burun kanaması, kulak çınlaması, çarpıntı, görme değişiklikleri sık görülen şikayetlerdir. Şiddetli hipertansiyon yorgunluk, bulantı, kusma, anksiyete, şuur bulanıklıkları, göğüs ağrısı, kas titremeleri şeklinde kendini belli edebilir.

Hipertansiyonu tespit etmenin en etkin yolu, sağlık personelleri tarafından kan basıncı ölçülmesidir. Çabuk, tekrarlabilir ve ağrısızdır.Kişi kendi de otomatik cihazlar ile ölçebilir ancak değerlendirilmesi uzmanlar tarafından yapılmalıdır.Çünkü tedavideki hedef kan basıncı değerleri ek kalp hastalığı, diabet, kolesterol yüksekliği ve böbrek hastalığı gibi hastalıkların eşlik ettiği durumlarda değişmektedir.

Hipertansiyon kontrol edilmez ise ne olur?

Hipertansiyon kontrol edilmez ise kalp krizi, kalp yetmezliği, beyin kanaması, beyin infarktı, böbrek yetmezliği, görme bozuklukları riski artmaktadır.Ayrıca aort anevrizması (büyük damarlarda baloncuk oluşumu), aort diseksiyonu (büyük damarların iç tabakasının sıyrılması) riski artmaktadır ki ani ölüm sebeblerindendir.

Hipertansiyon tedavisi:

Hastalar öncelikle hayat tarzını değiştirmelidirler:günlük tuz tüketimi 5 gr ile sınırlanmalı, diette sature ve trans yağlar azaltılmalı, alkol ve sigara kesilmeli, düzenli egzersizler yapılmalıdır. Hayat tarzı değişikliğine rağmen kan basıncı istenilen düzeyde değil ise ilaç başlanmalıdır. Doktorunuz beş grup ilaçtan ilave hastalıkların olup olmamasına göre seçim yapacaktır. İlaçların öksürük, sırt ve bel ağrısı, ödem, impotans gibi yan etkileri olabilir.Bu yan etkiler ilaç değişikliği ile önlenebilir.

Dr. Gürhan GÜNAY

The post Hipertansiyon ve gerçekler!.. appeared first on DOCTORS BPM.