Memorial öğrencileri buluşturdu. Memorial ve İyi Niyet Derneği iş birliğiyle düzenlenen Memorial Talks-2, Memorial Şişli Hastanesi ve Zorlu PSM’de gerçekleşti. Tıp öğrencilerine yönelik etkinlikte, sağlıkta multidisipliner yaklaşım, modern tıbbın dönüşümü ve mesleki deneyimler uzman isimler tarafından aktarıldı.

Sağlık zirvesine dönüştü

Genç hekim adaylarını sağlık alanının deneyimli isimleriyle buluşturmayı hedefleyen ve tıp
eğitimine ilham dolu bir katkı sunan Memorial Talks-2, 25 Mayıs’ta Zorlu Performans
Sanatları Merkezi’nde büyük bir sağlık zirvesine dönüştü. Memorial Şişli Hastanesi’nde
gerçekleşen hastane turunun ardından Zorlu Performans Sanatları Merkezi’nde gün boyu
süren oturumlar, sağlık alanında güncel ve derinlikli tartışmalara ev sahipliği yaptı.

Memorial Sağlık Grubu CEO’su Bora Uludüz, etkinliğin açılışında yaptığı konuşmada, “Geleceği şekillendirecek hekimlerimizi yalnızca bilimsel bilgiyle değil; empatiyle, ilhamla ve etik değerlerle donatmak istiyoruz. Memorial Talks, bu inançla doğdu. Bugün burada gençlerin gözlerindeki heyecanı ve inancı görmek, bizlere de umut veriyor. Bu yolculukta onların yanındayız.”

Bütüncül bakış açısı

İyi Niyet Derneği Başkanı Şehminur Aydın, “Tıp öğrencilerine destek olmak bizim için
yalnızca bir sosyal sorumluluk değil, bir gönül meselesidir. Onların zorluklara rağmen
gösterdikleri kararlılık, idealist yaklaşımları ve öğrenmeye olan tutkuları hepimizi motive
ediyor. Onların yarınlarına dokunmak, aslında toplumun geleceğine yapılan bir yatırımdır. Bu
nedenle geçtiğimiz yıl 60 öğrenci ile başladığımız Memorial Talks etkinliğini bu yıl 29 il, 39
farklı üniversiteden 113 öğrencimiz ile büyütmenin mutluluğunu yaşıyoruz.” Günün ilk oturumunda “Multidisipliner Yaklaşımla Şekillenen Geleceğin Sağlığı” başlığı altında Prof. Dr. Mustafa Özdoğan moderatörlüğünde Prof. Dr. Esra Kaytan, Prof. Dr. Fatih Aydoğan ve Prof. Dr. Erman Aytaç, farklı branşların birlikte çalışmasının hasta yararına etkilerini değerlendirdi. Hemen ardından gelen “Hematolojide Yaşam Döngüsü” oturumunda
ise Prof. Dr. Müge Gündoğdu ve Prof. Dr. Mutlu Arat, çocuk ve yetişkin hastalar özelinde
bütüncül bakışın önemine değindi.

Tanıdan tedavi sürecine…

Günün ilerleyen saatlerinde Sinan Canan, “İnsanın Fabrika Ayarları” başlıklı konuşmasında
insan doğasına dair ilham verici bir perspektif sundu. “Tanıdan Tedaviye: Modern Tıbbın
Dönüşümü” panelinde ise Prof. Dr. Erhun Eyüboğlu, Prof. Dr. Salih Boğa ve Prof. Dr. Timur
Selçuk Akpınar, sağlık hizmetlerinde dönüşüm dinamiklerini tartıştı. “Gelişen Dünyada Sağlık: Zorluklar ve Fırsatlar” temasıyla devam eden oturumlarda Prof. Dr. Ali Oto, Prof. Dr. Mustafa Kürklü, Prof. Dr. Murat Binbay sağlık sisteminde gelecek vizyonlarını paylaştı. Son oturumda ise tıp öğrencileri deneyimlerini Op. Dr. Ayşe Korur moderatörlüğünde paylaştı.

Projelere destek sürecek

Memorial Talks-2, öğrencilerin hem mesleki hem kişisel gelişimlerine katkı sunan, ilham
verici bir buluşma oldu. Memorial Sağlık Grubu, sağlık alanında bilgi paylaşımını ve gençlere
yönelik projeleri desteklemeye devam ediyor.

The post Memorial öğrencileri buluşturdu appeared first on DOCTORS BPM.

Kemik dokusunu mikro mimari ve anatomik şekil açısından taklit etmeyi de başaran şirket yapay diz eklemi ile başlayan çalışmalarını; eklem ve eklemi çevreleyen yumuşak doku dahil patalojik (hastalıklı) vakaları taklit eden modeller geliştirmeye yönelterek yapay kadavra üzerinde çalışmalarını yoğunlaştırıyor.

Cerrahların ve tıp öğrencilerinin eğitimindeki gerçek kadavraların yerini alması beklenen yapay kadavrada gerçek organ yapılarının anatomik ve biyomekanik özelliklerini taklit eden kompozit malzemeler kullanılıyor. Türkiye’de anatomik ve biyomekanik eşdeğerliği olan bir eklem modeli üretimi bulunmuyor. Dünyada bu üretimi yapan biri büyük ölçekli olmak üzere üç şirket yer alıyor. Bu noktada anatomik olarak ve mekanik özellikler açısından doku eşdeğerliğini sağlayan sınırlı sayıda üretim gerçekleştirilebiliyor. Proje ülkemizin her alanda olduğu gibi sağlık alanında da teknolojik bağımlılığına son vermesi amacıyla yürütülüyor.

Cerrahi eğitimlerde en gerçekçi ameliyat senaryosu kadavrada sağlanabildiği için cerrahi eğitimlerin en önemli eğitim materyali kadavralar olarak kabul ediliyor. Fakat kadavra temin etmek oldukça pahalı ve zor bir süreç olarak karşımıza çıkıyor. Vücudunu eğitim amacıyla kullanılmak üzere bağışlayanların vefatlarından sonra vücutları özel işlemlerden geçirilip ilaçlanıyor ve özel dolaplarda saklanıyor. Türkiye’de kadavra temininde kısıtlılıklar olduğu için ihtiyaç ithalatla karşılanıyor. Kadavraların temini, nakliyesi ve saklanması çok pahalı olduğu için bazı cerrahi eğitimlerde sadece anatomik özellikleri benzeştirilmiş yapay organlar kullanılıyor. Bu da yapay kadavra geliştirme çalışmalarına ilgiyi artırıyor.

Eğitimlerde önemli sorunlar doğurduğu ve cerrahların ihtiyaçları olan kemik modellerini bulamadığı sorunundan yola çıkan Medion Ar-Ge Kurucusu Prof. Dr. Fatih Küçükdurmaz, “Ben şimdiye kadar hiçbir kadavrada kireçlenmiş diz eklemine rastlamadım. Oysa kireçlenmiş eklem ameliyatı eğitimi veriyor ve gerçek senaryoyu taklit edemiyoruz. Ürünlerimizde hasta dokuları taklit edip, hastalığın başlangıç, orta ve ileri evre durumuna uygun yapay eklemler de üretebileceğiz. Mesela kalp cerrahı, atan bir yapay kalp üzerinde bypass ameliyatı yapabilecek. Günümüzde bu ne kadavra ile ne de yapay organ modelleri ile mümkün” dedi.

The post En gerçekçi ameliyat senaryosu!.. appeared first on DOCTORS BPM.

Kuşkusuz tedavi edilen bir hastanın verdiği başarı hissi ve tatmin tartışılmaz. Ama bir başka perspektiften bakmak gerekirse hekim olmak, meslek yaşamınız boyunca neredeyse hiçbir zaman halinden memnun biriyle karşılaşamayacağınız anlamına gelir. Size başvuran hemen herkes bir sorun nedeniyle karşınızdadır. Öte yandan, hekim olmak neredeyse 7/24 çalışmayı gerektirir. Yalnızca profesyonel yaşamda, tanımlanmış çalışma saatlerinden söz etmiyoruz.

Diyelim tatile gittiniz ve kazara bir sohbet sırasında yanınızdaki kişiye hekim olduğunuzu söylediniz. Yüksek ihtimal ya kendisi ya da bir yakınıyla ilgili soracağı bir sorusu vardır o kişinin ve sizin tatilde olduğunuz gerçeği ile de pek ilgilenmeyecektir sorusunu yöneltip yanıt beklerken. Hasta ile iletişim ise başlı başına önemli alanlardan biridir kuşkusuz. 

Bireyler arası iletişimin temel olduğu her meslek grubunda olduğu üzere tıp alanında da hasta-hekim ilişkisi önemli, zaman zaman da sıkıntılıdır.

Her hasta ve hekimle birlikte ilişki biçimi çeşitlenmekte, iletişimin başarısı tarafların iletişim becerileriyle sınırlı kalmaktadır. Örneğin, kimi zaman kulaktan dolma bilgilerle kendi kendine teşhis koyan hatta kendi kendini tedavi etmeye çalışan hastalarla karşılaşabilir bir hekim, kimi zaman da hastalık hastası olanlarla. Her biriyle farklı iletişim kurması gerekir. Hasta yakınları da cabası. Tüm bu açılardan bakıldığında hekimlik stres faktörünün, negatif enerjinin yüksek olduğu cidden zor bir meslek. Peki, hasta olmak kolay mı? Hayatınız normal akışı içinde giderken olmadık bir zamanda, olmadık bir hastalıkla karşı karşıya kalmak… Çok doğal olarak çevrenizdeki kişilerin ama özellikle de başvurduğunuz hekimin sizi anlamasını ve size güven vermesini beklersiniz. Ama bazı koşullarda bazen hastadan bazen hekimden bazen de her iki taraftan da kaynaklanan iletişim hataları bu süreci daha da zorlu hale getirebilir.

Neler olabilir bunlar? Örneğin, hasta başına gelen şeyin ne olduğunu, ne tür bir tedavi ile karşı karşıya kalacağını bilmek ister. Hasta olarak bu onun en doğal hakkıdır. Kuşkusuz her hekim bunu yapar; hastasına durumunu izah eder. Peki, ama hangi dilde? Kimi zaman hekim kendi mesleğinin sınırları içinde tıbbi terimleri o denli kanıksar ki hastasının da bunu rahatlıkla kavrayabileceğini düşünür. Oysa pek çok eğitimli insan için bile çoğu Latince kökenli olan terimler yalnızca birer muammadır.

Sağlığından endişe duyan bir insandan söz ediyoruz ve her Latince sözcükle birlikte bu endişenin daha da artacağını rahatlıkla söyleyebiliriz. Benzer sorun ilaç kılavuzlarında da (prospektüs) geçerli. “Kullanmadan önce okuyunuz” yazısı dikkat çeker hepsinin üzerinde. Acaba kaç hasta okuduğundan bir sonuca varabiliyordur? Bu noktada yapılabilecek en önemli adımlardan biri konulan teşhisi hastaya sosyo-ekonomik ve sosyo-kültürel seviyesi her ne olursa olsun olabilen en anlaşılır biçimde açıklamak ve gereksinim duyarsa hastanın soru sormasını kolaylaştıracak ortamı sağlamak olacaktır. Yapılabilecek bir diğer iletişim hatası hastanın kaygısını ya da fiziksel rahatsızlığını küçümsemek olacaktır. Şu akıldan çıkarılmamalıdır; kaygı düzeyi ne olursa olsun hasta gereksinim duyduğu için hekime başvurmuştur ve kaygısının ciddiye alınmasını bekler. Kuşkusuz her hastanın hastalığı ile baş etme biçimi farklıdır. Kimisi umursamaz ve doktora bile gitmek istemezken kimisi bir kaç aksırıktan sonra ertesi güne randevu alır. Ama eğer hekime başvurduysa sağlığına ilişkin bir kaygısı var demektir. Kimi hekimlerin hastasını rahatlatacağını varsayarak sarf ettikleri “Yok canım olur mu hiç öyle şey” “Onu da nereden çıkardınız?” vb. ifadeler hastanın rahatsızlığının küçümsendiği duygusunu yaşaması bir yana bazen kendini suçlu hissetmesine bile yol açabilir.

Bir başka iletişim hatası ise hastanın yanlış sağlık alışkanlıklarını değiştireceği düşüncesiyle ya da hekime geç başvurması nedeniyle hastayı azarlamaktır. “Bugüne kadar neredeydiniz?” ” Niye daha önce gelmediniz?” “Tamam, donuk yağları yemeğe devam ederseniz bu kolesterol seviyesi de sizi bir kaç senede felç eder” vb. azar ya da abartılı korku içeren ifadeler hastanın başvuru konusunda pişmanlık duymasına yol açabilir. Bunu, devam edilemeyen bir tedavi takip edebilir. Bu noktada empati anahtar kavram olarak karşımıza çıkar. Kısaca, bir kişinin kendisini karşısındaki kişinin yerine koyarak olaylara onun bakış açısıyla bakması, o kişinin duygularını ve düşüncelerini doğru olarak anlaması, hissetmesi ve durumu ona iletmesi süreci olarak tanımlanan empati kavramı pek çok iletişim hatasının düzeltilmesinde ya da önlenmesinde işlevseldir. Burada dikkat edilmesi gereken konu arzu edilenin kişinin karşısındaki kişiyle özdeşlik kurması ve aynı onun gibi hissetmesi değil, kendini onun yerine koymaya ve anlamaya çalışmasıdır. Hastayla özdeşlik kurmak ve aynı onun gibi hissetmek gibi bir yaklaşım hekimin işini yapmasını olanaksız hale getirebilir.

Örneğin, hastanızın iyileşmesinin olanaksız olduğunu fark ettiğinizde onunla birlikte psikolojik yıkım yaşamanız, hem onun geriye kalan ömrünün niteliğini bozacak, hem diğer hastaların tedavisini aksatmanıza yol açabilecek, hem de sizin günlük yaşamınızı alt üst edecektir. Çözümü tam bir duyarsızlık, mekanik bir bakış açısı da değildir kuşkusuz. Böylesi bir durumda, hastanızın ne hissedebileceğini, psikolojik durumunu kestirmek, anlamaya çalışmak, ona durumunu anlatırken ve sonrasında onunla bunları gözeterek iletişime geçmek, doğru sözlü iletileri doğru sözsüz iletilerle desteklemek (örneğin “Kolay olmadığını biliyorum” derken hafifçe omzuna dokunmak gibi) ve anlaşıldığını hastaya hissettirmek bu zorlu süreci rahatlatacaktır.

Değindiğimiz üzere bir hastayı sağlığına kavuşturmak, sağlığını korumak yeterince güç ve hekim olmanın birincil şartı hiç kuşkusuz. Bugün pek çok biçimde hastanın psikolojik durumunun iyileşme süreciyle doğrudan ilişkisi kanıtlanmış olduğuna göre, hastanın güvenini kazanmanın, onu anlamak ve anlaşılmak için biraz çaba göstermenin görünenden çok daha etkili olduğu anlaşılacaktır. Dolayısıyla, neredeyse insanlık kadar eski bir tarihe sahip, her gün yeni bir gelişmeyle umut dağıtan tıp biliminin iletişim açısından da çağdaş dokunuşlara hem hasta açısından hem de hekimin iş tatmini açısından kendini mutlu hissetmesi için gereksinimi vardır. Unutulmamalıdır ki, hastanın büyük umutlarla yaptığı başvurusunun ürkütücü bir kâbusa dönüşmemesi ve tedavinin kalitesi için iletişim becerisini geliştirmek çok büyük farklar yaratabilir.

Bu makale daha önce 2009 yılında SAYED, Sağlık Yönetimi ve Eğitimi Dergisinde yayınlanmıştır (Yıl 2 Sayı 19, s. 14-16)

Prof. Dr. N. Aysun AKINCI YÜKSEL

The post Hastanın umudu nasıl kabusa dönüşür? appeared first on DOCTORS BPM.